Số Hóa Truyền Hình Tại Việt Nam
Hiện nay, Việt Nam đang thực hiện đề án số hóa truyền hình đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt. Khi kết thúc lộ trình số hóa, bên cạnh những lợi ích kinh tế cho xã hội, người dân Việt Nam sẽ được xem nhiều chương trình hơn và với chất lượng hình ảnh rõ nét hơn.
‘ Xu hướng công nghệ trong tương lai sẽ phải là chất lượng hình ảnh tốt, nội dung tốt chứ không đơn thuần là xem được hình.(Hình minh họa)
Số hóa là con đường tất yếu truyền hình Việt Nam phải đi để bắt kịp với thế giới. Tuy nhiên, để truyền hình Việt Nam số hóa thuận lợi, người dùng phải thực sự hiểu được những lợi ích mà công nghệ này mang lại, để sự chuyển đổi trở thành “tự thân”. Hiện nay, có khá nhiều người còn chưa hiểu được lợi ích thực sự của số hóa và còn mơ hồ về lộ trình số hóa của nước ta.
Một khách hàng mua TV tại Hà Nội nói: “Hôm nay muốn mua cái tivi có tích hợp đầu thu kỹ thuật số. Tuy nhiên, tôi cũng không rõ lợi ích của nó lắm”.
Số hóa sẽ đem lại nhiều lợi ích cho toàn xã hội. Một trong những lợi ích chính của số hóa là tối ưu hóa việc khai thác sử dụng hệ thống hạ tầng truyền dẫn và giải phóng tài nguyên tần số vô tuyến điện của Việt Nam.
Nguyễn Hồng Tuấn, Thường trực văn phòng ban chỉ đạo đề án số hóa truyền hình, Cục Tần số vô tuyến điện cho biết: “Một kênh truyền hình tương tự trước đây chỉ truyền được một kênh chương trình, hiện nay, cũng kênh truyền hình đó, chúng ta có thể truyền 20 kênh với độ phân giải tiêu chuẩn SDTV còn nếu truyền độ phân giải cao thì được 8 kênh. Ngoài ra, số hóa còn có lợi ích trong việc sử dụng hệ thống hạ tầng truyền dẫn phát sóng. Số hóa cũng là cơ hội để Nhà nước, người dân đầu tư và sử dụng những các dịch vụ công nghệ thông tin mới, đặc biệt phải nói đến các dịch vụ thông tin băng rộng thế hệ mới như 4G, 5G”.
Theo đề án số hóa truyền hình, từ ngày 1/4/2014, tất cả các tivi 32 inch trở lên tại Việt Nam phải tích hợp chức năng thu truyền hình kỹ thuật số mặt đất theo chuẩn DVB-T2, còn với những hộ gia đình đã mua tivi từ trước và không có ý định đổi TV, họ chỉ có một lựa chọn là phải trang bị một đầu thu kỹ thuật số.
Anh Đỗ Trần Quỳnh, Trưởng phòng kinh doanh thiết bị công nghệ, công ty VTV Broadcom nói: “Ưu điểm của đầu thu DVB-T2 của VTV Broadcom: Thứ nhất là sản phẩm đầu thu chúng tôi đã làm việc với các đối tác và qua quy trình sản xuất nghiêm ngặt với những phần mềm phù hợp nhất với người dân Việt Nam, chất lượng đầu thu rất ổn định, đã được kiểm chứng một thời gian dài. Ưu điểm thứ hai là chúng tôi có dịch vụ chăm sóc khách hàng, cụ thể là chúng tôi có tổng đài chăm sóc khách hàng, lập trang Facebook và trên các diễn đàn giải đáp các thắc mắc của khách hàng”.
Với quy trình hỗ trợ người xem như vậy, truyền hình kỹ thuật số sẽ nhanh chóng được phổ biến hơn. Lộ trình số hóa của Việt Nam còn nhiều khó khăn, ví dụ như người dân chưa hiểu rõ lợi ích của số hóa, trên thị trường có nhiều đầu thu kỹ thuật số trôi nổi chất lượng kém từ Trung Quốc hay vấn đề người nghèo chưa đủ điều kiện để trang bị đầu thu.
Truyền Hình Tại Việt Nam – Nhìn Lại Quá Trình Phát Triển
Trong Hội thảo báo chí quốc tế “Quản trị tòa soạn báo chí số: Lý luận, thực tiễn, kinh nghiệm tại khu vực ASEAN”, ông Phạm Anh Chiến – Phó Giám đốc Trung tâm Sản xuất và Phát triển Nội dung số đã có bài viết về nền tảng truyền hình số quốc gia VTV.
Trong bài viết, ông Phạm Anh Chiến đã trình bày bối cảnh hình thành của Nền tảng truyền hình số Quốc gia VTVgo, xuất phát từ những bước chuẩn bị chiến lược của Đài Truyền hình Việt Nam (THVN) để sẵn sàng với những thách thức trong xu thế cạnh tranh về tầm ảnh hưởng tới khác giản với các nền tảng truyền thông mới và các nền tảng mạng xã hội xuyên biên giới. Đồng thời, tầm nhìn và những cơ hội tương lai của Nền tảng truyền hình số Quốc gia cũng được định vị trong chiến lược chuyển đổi số toàn diện của Chính phủ Việt Nam nói chung cũng như Đài THVN nói riêng.
Những thách thức
Ngày nay sự cạnh tranh giữa các nền tảng truyền thông ngày càng khốc liệt. Đây là cuộc cạnh tranh về tầm ảnh hưởng đối với khán giả trên các thiết bị di động được sử dụng. Theo thống kê gần đây, với khoảng 100 triệu điện thoại di động có kết nối Internet tại Việt Nam, chúng ta dành hơn 6 giờ mỗi ngày cho Internet. Trong đó 2,28 giờ dành cho mạng xã hội và 2,47 giờ dành cho việc đọc báo điện tử và xem video trực tuyến.
Các nền tảng mạng xã hội hàng đầu thế giới như Facebook, Youtube, Tiktok… được hậu thuẫn bởi những tập đoàn hàng đầu thế giới về công nghệ, với hàng chục triệu người dùng tại Việt Nam đang ngày một lấn át các loại hình báo chí truyền thống, trong đó có truyền hình, dẫn đến sự suy giảm về lượng khán giả, doanh thu quảng cáo, những nội dung độc hại không được kiểm soát và đặc biệt là suy giảm tầm ảnh hưởng của cơ quan báo chí chính thống đến người dân và xã hội của các cơ quan báo chí chính thống. Đây là nguy cơ cho vấn đề an toàn thông tin, an ninh mạng. Thực tế đó bắt buộc các cơ quan truyền thông chính thống trong đó có Đài THVN phải thay đổi để tồn tại và thích nghi sự cạnh tranh bằng việc đa dạng hóa nền tảng và kênh phân phối phục vụ khán giả.
Đài THVN là đài truyền hình quốc gia với định hướng trở thành cơ quan truyền thông chủ lực đa phương tiện của quốc gia. Đài THVN hiện đang chuyển hướng chiến lược theo hướng “đặt khán giả làm trung tâm”, “khán giả ở đâu, VTV ở đó”, bằng cách phát triển hệ thống phân phối nội dung đa nền tảng, kết hợp các loại nội dung khác nhau, định dạng hiển thị khác nhau, “mọi lúc, mọi nơi, trên mọi thiết bị”.
Đài THVN hiểu sâu sắc tầm quan trọng của chiến lược chuyển đổi số, trong đó phải nắm vững hạ tầng phân phối nội dung trên nhiều nền tảng, nắm vững dữ liệu lớn về hành vi người dùng để đưa nội dung phù hợp đến đúng đối tượng, tối ưu hóa nghiệp vụ và đảm bảo an toàn, bảo mật hệ thống. Với tầm nhìn chiến lược trên trong việc phát triển cơ sở hạ tầng phân phối các sản phẩm truyền hình trên nhiều nền tảng, VTVgo đã được định vị là sản phẩm nền tảng cho hệ sinh thái nội dung số của VTV trên Internet.
Nền tảng truyền hình trên Internet VTVgo của Đài THVN
Ra đời vào tháng 4/2015, với mục tiêu “xem TV mọi lúc, mọi nơi, mọi thiết bị”, nền tảng VTVgo là sản phẩm của quá trình chuyển đổi số của Đài Truyền hình Việt Nam đã chuẩn bị từ nhiều năm trước, từ việc đầu tư hạ tầng sản xuất chương trình đồng bộ trên công nghệ số, số hóa kho tài nguyên nội dung, sẵn sàng cho xu thế chuyển dịch khán giả từ TV truyền thống sang nền tảng Internet.
Hiện nay, nền tảng VTVgo đã được biết đến và đón nhận bởi người dùng như một thương hiệu hàng đầu cho hệ thống phân phối nội dung của Đài THVN trên Internet, phục vụ nhân dân trong nước và và kiều bào Việt Nam ở nước ngoài. VTVgo đã được cài đặt và sử dụng trên 42 triệu thiết bị, hơn 8 triệu khán giả thường xuyên sử dụng với trung bình 240 triệu lượt xem hàng tháng.
VTVgo đã có mặt trên mọi hệ điều hành và trên mọi kho ứng dụng di động và TV thông minh. Đặc biệt, VTVgo đã và đang thực hiện rất tốt nhiệm vụ thay thế cho phương tiện truyền dẫn qua vệ tinh các nội dung của Đài Truyền hình Việt Nam ra nước ngoài với hơn 1 triệu khán giả sử dụng thường xuyên ở 200 quốc gia và vùng lãnh thổ. Năm 2018, VTVgo vinh dự được trao tặng Giải thưởng Công nghệ số Việt Nam.
Nền tảng truyền hình số Quốc gia VTVgo và tầm ảnh hưởng số
Nhờ sự thành công và phổ biến của ứng VTVgo đối với người dùng Internet tại Việt Nam, Bộ Thông tin và Truyền thông Việt Nam (MIC) đã quyết định chọn đây là Nền tảng truyền hình số Quốc gia. Quyết định này đã mở ra những tiềm năng to lớn cho nền tảng VTVgo khi bổ sung thêm 6 kênh truyền hình quốc gia và 63 kênh truyền hình địa phương để trở thành một tập hợp của hơn 80 kênh truyền hình, tất cả trong một nền tảng OTT, phủ sóng toàn quốc. 66 Trong tương lai gần, với vai trò là Nền tảng truyền hình số Quốc gia, ứng dụng VTVgo sẽ được cài đặt sẵn trên tất cả các TV thông minh được bán, phân phối và sử dụng tại Việt Nam.
Phím tắt VTVgo sẽ xuất hiện trên tất cả các điều khiển từ xa của TV, giúp khán giả tiếp cận các kênh truyền hình Việt Nam một cách đơn giản nhất. Nền tảng VTVgo không chỉ là một sản phẩm số, nó là kết quả của quá trình chuyển đổi số kéo dài hơn 10 năm tại Đài Truyền hình Việt Nam với mục tiêu bắt kịp xu thế chuyển dịch của khán giả từ truyền hình truyền thống sang các nền tảng truyền thông số. Dưới góc độ chính phủ số, đây là công cụ hữu hiệu để Chính phủ thực hiện truyền thông chính sách của quốc gia, tạo kênh giao tiếp trực tiếp đến mọi người dân Việt Nam chỉ với một cú nhấp chuột hay một nút chạm trên các thiết bị di động. Dưới góc độ kinh tế số, hệ sinh thái nội dung số VTVgo đang mang lại lợi ích cho Đài Truyền hình Việt Nam, cho các đối tác nội dung của Đài Truyền hình Việt Nam cũng như các công ty hoạt động trên Internet như thương mại điện tử, các công ty quảng cáo số, nhà cung cấp dịch vụ…
Dưới góc độ xã hội số, Đài Truyền hình Việt Nam tạo ra một cộng đồng gồm 28 triệu người dùng xem TV trực tuyến chỉ trong năm 2022-2023.
Đài Truyền hình Việt Nam tin tưởng rằng Nền tảng truyền hình số Quốc gia VTVgo, với sự hỗ trợ mạnh mẽ và hiệu quả của Bộ Thông tin và Truyền thông trong ban hành các cơ chế chính sách, cùng với tầm nhìn chiến lược và những bước đi cụ thể trong tiến trình chuyển đổi số của Đài Truyền hình Việt Nam, sẽ trở thành một nền tảng truyền thông toàn diện trên Internet và có thể cạnh tranh sòng phẳng về tầm ảnh hưởng với các nền tảng xuyên biên giới, đảm bảo chủ quyền quốc gia trên không gian mạng.
Lợi Ích Của Số Hóa Truyền Hình
Việc số hóa mang lại nhiều lợi ích như tăng khả năng truyền dẫn, giảm nhiễu, đảm bảo chất lượng âm thanh và hình ảnh, đồng thời tằng kênh số phát sóng. Ngoài ra, nó còn giúp tối ưu hoá tần số, tăng khả năng cung cấp các dịch vụ truyền hình tương tác.
Thách Thức Trong Quá Trình Số Hóa
Mặc dù mang lại nhiều lợi ích, quá trình số hóa cũng đối mặt với nhiều thách thức, bao gồm việc đảm bảo chi phí chuyển đổi và đầu tư hạ tầng. Ngoài ra, cân bằng giữa số hóa và việc bảo tồn những khán giả truyền thống cũng là một vấn đề.
Tương Lai Của Số Hóa Truyền Hình
Trong tương lai, xu hướng số hóa sẽ tiếp tục được đẩy mạnh với sự phát triển công nghệ truyền hình siêu định (4K, 8K) và truyền hình trên nền tảng Internet (OTT). Điều này hứa hẹn mang đến những trải nghiệm phong phú và chất lượng tốt hơn cho người xem.
