Việc đi làm thêm trong thời gian học đại học từ lâu đã trở thành chủ đề gây tranh cãi trong cộng đồng sinh viên. Một số cho rằng đó là cơ hội giúp sinh viên rèn luyện kỹ năng và kiếm thêm thu nhập, trong khi một số khác lại lo ngại rằng việc làm thêm sẽ ảnh hưởng xấu đến việc học tập và sức khỏe. Vậy sinh viên có nên đi làm thêm hay không? Bài viết này sẽ phân tích những mặt lợi và hại của việc đi làm thêm, giúp bạn có cái nhìn rõ ràng hơn về vấn đề này.
Lợi ích của việc đi làm thêm đối với sinh viên
- Kiếm thêm thu nhập
- Một trong những lý do chính khiến nhiều sinh viên quyết định đi làm thêm là để kiếm thêm thu nhập. Đặc biệt là với những sinh viên đến từ các gia đình có hoàn cảnh khó khăn, việc đi làm thêm sẽ giúp họ trang trải chi phí sinh hoạt, học phí hoặc mua sắm những vật dụng cần thiết mà không cần phải phụ thuộc hoàn toàn vào gia đình.
- Thu nhập từ công việc làm thêm có thể giúp sinh viên có thêm sự tự chủ về tài chính, giảm bớt gánh nặng cho gia đình và học cách quản lý chi tiêu từ sớm.
- Phát triển kỹ năng mềm
- Việc đi làm thêm giúp sinh viên phát triển các kỹ năng mềm như giao tiếp, làm việc nhóm, quản lý thời gian, giải quyết vấn đề… Đây là những kỹ năng cực kỳ quan trọng trong công việc sau này.
- Thực tế, nhiều nhà tuyển dụng hiện nay rất coi trọng các ứng viên có kinh nghiệm làm việc thực tế, vì nó giúp sinh viên có thể làm quen với môi trường công sở và chuẩn bị tốt hơn cho công việc sau khi ra trường.
- Tăng khả năng làm việc độc lập
- Làm thêm giúp sinh viên học được cách làm việc độc lập, tự giải quyết các vấn đề trong công việc mà không cần sự giúp đỡ quá nhiều từ người khác. Điều này giúp sinh viên trưởng thành hơn và tự tin hơn trong việc đưa ra quyết định.
- Mở rộng mối quan hệ xã hội
- Công việc làm thêm là cơ hội tuyệt vời để sinh viên mở rộng mạng lưới quan hệ, kết nối với những người cùng ngành hoặc những người có thể hỗ trợ sinh viên trong công việc sau này.
- Việc kết nối và giao lưu với đồng nghiệp, khách hàng sẽ giúp sinh viên có thêm cơ hội học hỏi và trưởng thành.
Những mặt tiêu cực của việc sinh viên đi làm thêm
Mặc dù có nhiều lợi ích, nhưng việc đi làm thêm cũng không phải lúc nào cũng mang lại kết quả tích cực. Dưới đây là một số tác hại và vấn đề cần lưu ý.
- Ảnh hưởng đến học tập
- Đi làm thêm là một yếu tố có thể làm giảm thời gian học tập của sinh viên. Nếu không biết cách cân bằng giữa việc học và làm, sinh viên rất dễ bị xao nhãng và không hoàn thành tốt các bài tập, dự án hay kỳ thi.
- Nhiều sinh viên đã bỏ qua các buổi học hoặc phải làm việc suốt đêm để hoàn thành công việc, dẫn đến việc học tập không hiệu quả. Điều này có thể khiến điểm số giảm sút, ảnh hưởng đến chất lượng học tập và thành tích học kỳ.
- Gây căng thẳng và mệt mỏi
- Làm thêm quá nhiều giờ có thể khiến sinh viên kiệt sức, căng thẳng và thiếu ngủ. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe, năng suất học tập và tinh thần.
- Việc phải chia sẻ thời gian giữa việc học và làm sẽ dễ dẫn đến tình trạng căng thẳng, lo âu, thậm chí là trầm cảm, nếu không có sự cân đối hợp lý.
- Ảnh hưởng đến các hoạt động ngoại khóa
- Sinh viên đại học không chỉ đến trường để học mà còn để tham gia các hoạt động ngoại khóa, câu lạc bộ và các sự kiện xã hội. Tuy nhiên, nếu quá bận rộn với công việc làm thêm, sinh viên có thể bỏ qua những cơ hội này, dẫn đến thiếu hụt kỹ năng xã hội và sự phát triển toàn diện.
- Rủi ro từ công việc không phù hợp
- Một số công việc làm thêm có thể không phù hợp với ngành nghề mà sinh viên đang theo học. Điều này có thể dẫn đến tình trạng làm việc không hiệu quả, hoặc không đem lại giá trị thực sự cho sinh viên trong việc phát triển sự nghiệp lâu dài.
- Ngoài ra, một số công việc không hợp pháp hoặc không đảm bảo quyền lợi cho sinh viên có thể gây ra những hậu quả tiêu cực về pháp lý hoặc quyền lợi cá nhân.
Nghiên cứu về thực trạng sinh viên đi làm thêm hiện nay
Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng tỷ lệ sinh viên đi làm thêm tại Việt Nam hiện nay ngày càng tăng, đặc biệt là trong các trường đại học lớn. Theo một khảo sát, khoảng 60% sinh viên ở các trường đại học lớn đã hoặc đang tham gia công việc làm thêm trong quá trình học. Tuy nhiên, không phải tất cả sinh viên đều có thể duy trì được sự cân bằng giữa học tập và công việc. Một phần lớn sinh viên cho rằng họ gặp khó khăn trong việc sắp xếp thời gian và đôi khi phải bỏ qua một số cơ hội học hỏi do quá bận rộn với công việc.
Vì sao sinh viên không nên đi làm thêm?
Một số ý kiến cho rằng sinh viên không nên đi làm thêm trong thời gian học đại học, đặc biệt là trong những năm đầu của khóa học. Các lý do bao gồm:
- Chưa đủ trưởng thành: Sinh viên thường chưa có đủ kỹ năng quản lý thời gian và xử lý căng thẳng, điều này có thể khiến họ bị áp lực và khó hoàn thành tốt nhiệm vụ học tập.
- Lãng phí thời gian: Một số sinh viên có thể lãng phí thời gian vào những công việc không phù hợp, không đem lại giá trị cho tương lai.
Sinh viên có nên đi làm thêm hay không?
Việc đi làm thêm là một con dao hai lưỡi đối với sinh viên. Nếu biết cách cân bằng thời gian học tập và công việc, sinh viên có thể thu được nhiều lợi ích từ việc làm thêm, đặc biệt là trong việc phát triển kỹ năng và tạo dựng mối quan hệ xã hội. Tuy nhiên, nếu không quản lý tốt, việc làm thêm có thể ảnh hưởng xấu đến học tập và sức khỏe. Do đó, sinh viên cần phải tự cân nhắc và tìm ra cách thức làm việc hợp lý để tránh những tác hại không mong muốn.
Trước khi quyết định, sinh viên nên xác định rõ mục tiêu học tập của mình, lựa chọn công việc làm thêm phù hợp và đảm bảo rằng việc làm không ảnh hưởng đến sức khỏe và kết quả học tập.
